Dodaj Nportal kao svoj Google izvor
Ipak, ova vrsta se teško oporavlja nakon prekomernog izlova, a njena industrijska eksploatacija ozbiljno ugrožava regeneraciju populacije, prenosi list "Daily Galaxy", pozivajući se na naučni časopis "iScience".
Morsko stvorenje sa crnom, neravnom kožom, nalik na izmet, može da živi duže od jednog veka.
Istraživači su došli do ovog zaključka nakon što su punih 24 godine pratili populaciju crnog trepanga, vrste morskog krastavca iz porodice "Holothuriidae", na Velikom koralnom grebenu u blizini Australije.
Foto: depositphotos/vjb19
Tajna skrivena u DNK analizama
Godine 2000. biolozi su uzeli uzorke tkiva od 76 odraslih trepanga, koje su potom vratili na morsko dno, sačuvavši njihov DNK za naknadne analize.
U septembru 2024. godine, isti tim istraživača vratio se na mesto istraživanja u blizini ostrva Lizard i pronašao 53 primerka.
Pročitajte još
Među njima, čak 31 primerak imao je genetski profil koji je u potpunosti odgovarao onima analiziranim na samom početku, što je potvrdilo da su te jedinke živele najmanje 24 godine.
Procene stručnjaka ukazuju na to da životni vek ovih životinja može premašiti 100 godina, dok bi pojedini primerci mogli dostići čak 123 godine starosti.
Prema rečima Svena Utikea iz Australijskog instituta za morske nauke ("Australian Institute of Marine Science"), analiza DNK bila je od presudnog značaja, jer tradicionalne metode obeležavanja morskih organizama nisu davale efikasne rezultate kod ove vrste životinja.
Prekomerni izlov i dramatično smanjenje populacije
Ipak, istraživači su otkrili i jedan ogroman problem: sposobnost regeneracije vrste nakon izlova pokazala se znatno manjom nego što se ranije pretpostavljalo.
Tokom čitavog perioda trajanja studije, na ostrvu Lizard niti u sličnim okolnim oblastima nije identifikovan nijedan mladi primerak.
Pad populacije, zabeležen i u drugim regionima, pripisuje se prekomernom izlovu, budući da se crni trepang smatra izuzetnim kulinarskim delikatesom poznatim pod imenom "bêche-de-mer" i izuzetno je tražen u Australiji i jugoistočnoj Aziji.
Pored toga, istraživači su uočili i značajno smanjenje dimenzija posmatranih trepanga. Tokom 2000. godine njihova dužina se kretala između 26 i 42 centimetra, što je blizu njihove maksimalne veličine, dok je do 2024. prosečna dužina opala za 14 odsto, a telesna težina za čak 21 odsto.
Ova promena mogla bi se pripisati uslovima životne sredine, iako tačan uzrok još uvek nije sa sigurnošću utvrđen.
Vrsti preti nestanak sa lica Zemlje
Zbog duboke starosti i izuzetno niske stope reprodukcije, ova vrsta se suočava sa velikim rizikom od izumiranja.
Crvena lista Međunarodne unije za zaštitu prirode (IUCN) uvrstila je crnog trepanga u kategoriju ugroženih vrsta, dok ga je Konvencija CITES stavila na svoj Dodatak II, koji strogo reguliše međunarodnu trgovinu divljim vrstama.
– Ovi rezultati pokazuju da se populacije crnog trepanga oporavljaju znatno sporije nego što smo prvobitno očekivali – objasnio je Utike.
Takođe, istraživač je upozorio da industrijski izlov ovih dugovečnih stanovnika grebena nije održiv u sadašnjim uslovima eksploatacije i ekološkog stresa.
Kao suštinski elementi morskih ekosistema, trepangi igraju ključnu ulogu u recikliranju hranljivih materija iz morskih sedimenata.
Smanjenje njihove brojnosti moglo bi dodatno da pogorša već postojeće probleme koralnih grebena, koji su teško pogođeni klimatskim promenama i drugim pritiscima izazvanim ljudskim faktorom.
BONUS VIDEO
